Print pagina

Straffen of belonen?


In tegenstelling tot wat veel mensen denken is straffen niet veel effectiever dan belonen, of andersom. Bovendien is straffen of belonen effectiever wanneer het uitdelen van de straf of beloning kostbaar was voor degene die strafte of beloonde. Straffen of belonen met goede bedoelingen werkt dus het beste. Dat blijkt uit een analyse van bijna tweehonderd studies over straffen en belonen in sociale dilemma’s.
Om mensen in een groep aan te zetten tot coöperatief gedrag kun je ervoor kiezen bepaald gedrag te straffen of te belonen. Het werkt het beste als iemand veel moest doen of betalen om een ander te straffen of te belonen. Dat komt doordat degene die straft of beloont er op die manier blijk van geeft dat het gezamenlijk belang voorop staat en niet het eigenbelang. Iemand die er veel voor over heeft om te straffen of te belonen offert zichzelf dus in feite een beetje op voor de groep en laat daarmee zien dat een coöperatieve houding zeer belangrijk is voor het behalen van het groepsdoel. Als mensen op die manier gestraft of beloond worden, is de kans groter dat ze zelf ook coöperatief gedrag belangrijker gaan vinden. Voor managers is het dus goed om te weten dat ze bij straf en beloning hun eigenbelang opzij moeten zetten. En zolang parkeerboetes deels bedoeld zijn om de gemeentekas te spekken, zullen ze nauwelijks effect hebben.

Meer info

Terug