Print pagina

Ziekenhuisfusies strenger toetsen - kwaliteitsinformatie moet beter beschikbaar


Reisbereidheid patiënt bepaalt ook concurrentie
Kwaliteitsinformatie incompleet en inconsistent

De NMa moet de mededingingseffecten van ziekenhuisfusies strenger toetsen om onterechte fusies te voorkomen. Zo luidt een van de beleidsaanbevelingen die volgt uit het promotieonderzoek van Marco Varkevisser aan de Erasmus Universiteit Rotterdam (promotie op 14 januari 2010). In het huidige Nederlandse zorgstelsel moet onderlinge concurrentie ziekenhuizen motiveren om de zorgverlening doelmatig te organiseren en goede zorg te leveren. Dit vereist tenminste dat zorgverzekeraars en patiënten uit voldoende ziekenhuizen kunnen kiezen. Maar iedere ziekenhuisfusie doet het aantal keuzemogelijkheden afnemen. De Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) toetst daarom vooraf de mededingingseffecten van fusies. Een fusie die de concurrentie tussen ziekenhuizen te sterk verzwakt, moet worden verboden.

Varkevisser laat in zijn proefschrift echter zien dat, in vergelijking met de Verenigde Staten en Duitsland, de NMa de mededingingseffecten van ziekenhuisfusies in Nederland minder streng toetst. De NMa lijkt vooral te willen voorkomen dat een ziekenhuisfusie onterecht wordt verboden. Volgens Varkevisser kan deze toegeeflijke houding negatieve gevolgen hebben voor de kwaliteit en betaalbaarheid van ziekenhuiszorg in Nederland. Het zou daarom beter zijn als de NMa zich sterker richt op het voorkomen dat een ziekenhuisfusie onterecht wordt goedgekeurd.
Top

Reisbereidheid patiënt bepalend voor concurrentie
Om ziekenhuisfusies streng te toetsen is een goede afbakening van de relevante markt cruciaal. Varkevisser stelt in zijn proefschrift dat het noodzakelijk is dat de NMa meer gedetailleerd in kaart brengt welke Nederlandse ziekenhuizen in de ogen van patiënten onderling uitwisselbaar zijn en dus met elkaar concurreren. Hij betoogt dat het berekenen van zogeheten reistijdelasticiteiten (de invloed van de reistijd op het aantal kilometers dat mensen afleggen) hiervoor de meest geschikte methode is.
De basisverzekering zorgt ervoor dat reistijd feitelijk de enige prijs is die patiënten betalen voor ziekenhuiszorg. De reisbereidheid van patiënten is daardoor bepalend voor de concurrentie tussen ziekenhuizen. Volgens Varkevisser zou de NMa deze nieuwe methode moeten toepassen bij het toetsen van ziekenhuisfusies.
Top

Kwaliteitsinformatie incompleet en inconsistent
Voor effectieve concurrentie tussen ziekenhuizen is het ook noodzakelijk dat meer en betere kwaliteitsinformatie beschikbaar komt. Uit het promotieonderzoek van Varkevisser blijkt dat patiënten naast reistijd ook de beschikbare kwaliteitsinformatie laten meewegen in hun ziekenhuiskeuze. Maar de kwaliteitsinformatie die momenteel voor patiënten beschikbaar is, is incompleet, inconsistent en bovendien niet gecorrigeerd voor verschillen in zorgzwaarte.
Ziekenhuizen die veel ernstig zieke patiënten behandelen scoren daardoor automatisch slechter dan ziekenhuizen die vooral minder ernstig zieke patiënten behandelen. Deze tekortkoming kan ziekenhuizen aanzetten tot maatschappelijk ongewenst gedrag, zoals het selecteren van gunstige risico’s. De voordelen van concurrentie tussen ziekenhuizen worden dan niet gerealiseerd.
Top

Bron: Erasmus Universiteit Rotterdam


Terug